پیش نیاز برنامه ریزی توسعه فناوری، نگاشت فضای تکنولوژیک موجود و پیش رو است. اطلاع کامل و دقیق از حوزههای مختلف تکنولوژیک موجود و ارتباطات آنها با یکدیگر، روند توسعه آنان، توانمندیهای موجود، و زمینههای مورد تحقیق و توسعه، نقاط قوت و ضعف، فرصتها و تهدیدها، پتانسیل، و مسیر پیش رو روش می سازد. یکی از ابزارهای تحلیل در این زمینه "درخت فناوری" (Tech Tree) است. درخت فناوری را می توان به صورت کلی (در تمامی حوزهها) یا در یک حوزه تکنولوژیک خاص ترسیم نمود.
درخت فناوری، ما را در چندین فعالیت کلیدی در حوزه مدیریت فناوری و سیاستگذاری آن یاری میدهد:
- ممیزی فناوری،
- پیشبینی فناوری،
- مسیرنماسازی، و آیندهنگاری فناوری.
مهمترین اهداف از ترسیم "درخت فناوری" عبارتند از:
· دستیابی به نگرشی کلنگرانه در مورد حوزههای فناورانه موجود و آینده
· درک روشن شبکه فناوریها و ارتباطات گرهها با یکدیگر
· تبیین جایگاه یک فناوری در میان کل فناوریها و شفافسازی تعاملات آن
· فهم روند تکامل فناوریها و چشمانداز آینده
· شناسایی نقاط قوت و ضعف خود (شاخههای ضعیف یا کارنشده)
· شناسایی فرصتها و تهدیدهای پیش رو (در حوزه فناوری)
· سیاستگذاری علوم و فناوری و تعیین زمینههای تحقیق و توسعه
· جلوگیری از دوبارهکاریها و افزونگی فناورانه
ترسیم "درخت فناوری" در کشور یا سازمان، ما را در فهم وضعیت موجود و فضای پیش رو، و نحوه سرمایهگذاری در فناوریهای موردنیاز یاری میرساند.
منبع:
محمدرضا میرزاامینی( 1385 ) : درخت فناوری ی، اندیشگاه شریف.
لبخند نوآوری
طي دو دهه گذشته تعدادي از كشورهاي آسياي جنوب شرقي و اقيانوسيه از رشد اقتصادي چشمگيري برخوردار بوده اند. بررسي هاي به عمل آمده حكايت از آن دارد كه اين كشورها سهم قابل توجهي از رشد اقتصادي خود را از طريق بهبود ساختارهاي مديريتي، نيروي انساني و تجهيزات و ماشين آلات به دست آورده اند.
يكي از اين كشورها كه از نظر شرايط اجتماعي و فرهنگي و تا حدودي اقتصادي نيز به ايران شباهت دارد كشور مالزي است. رهبران اين كشور، بهره وري را عامل اصلي توسعه ملي كشور خود مي دانند و توسعه ملي خود را از طريق ارتقاي بهره وري كل عوامل دنبال مي كنند. آنها اعتقاد دارند مردم با افزايش بهره وري مي توانند سازمان هاي بهره ور بسازند و به وسيله آن سازمان ها مي توانند اقتصاد مورد نظر خود را ارتقا بخشند كه سود اين بهره وري در سطح كشور به مردم خواهد رسيد و اين چرخه پيوسته ادامه پيدا خواهد كرد. كشور مالزي در اين راستا راهكاري را تعريف كرده و نام آن را (لبخندها) گذاشته است. براي هر كدام از حروف كلمه SMILES تعريفي را مطرح مي كنند كه افراد با به كارگيري آنها در پايان لبخند خواهند زد:
- S = Strategy ، به معني آينده نگري، دورانديشي، راه رسيدن به هدف
- M = Measurement ، به معني اندازه گيري
- I = Innovation، به معني نوآوري
- L = Learning، به معني دانش اندوزي
- E = Environment ، به معني نگهداري محيط زيست و دوست داشتن آن
- S = Salary، به معني حقوق و دستمزد است.
واژه SMILES به معني لبخندهاست و با اجراي موارد شش گانه فوق، بهره وري در سازمان پديد خواهد آمد. ارتقاي بهره وري، موفقيت سازمان ها را به دنبال خواهد داشت. سازمان هاي موفق، كشور را سعادتمند مي كنند و كشور سعادتمند، مردم خوشبخت خواهد داشت و اين امر، خوشبختي، شادي، نشاط و لبخند به همراه مي آورد.
منبع : نشريه نفت پارس، سال دوم، شماره 20 ، اسفند 1383

